Juntúul peek' ku yáantik u múuch'il máako'ob yanchaj u luk'ul tu kaajalo'ob

2018e' k'uch tak 70.8 millonesil máak áalkabansa'an yóok'lal ba'ateltáambal

Agencias
Oochel Instagram humanitarian_pup
K'iintsil

Viernes 21 ti' junio, 2019

Foxtrote’ kaxta’ab tumen u ajmeyajilo’ob Programa Mundial de Alimentos (PMA) tu jáal ja’il u k’áak’nabil Cox's Bazar jayp’éel winalo’ob paachil, ts’o’okole’ je’el bix úuchik u bin u máan winalo’obe’ jp’áat beey uláak’ juntúul ichil múuch’ táan u yáantik u wu’ulabil rohingya máako’ob kaja’anob ti’ jump’éel u baantail Bangladesh, ba’ale’ chéen u jela’anile’, leti’e’ juntúul peek’.

Ka’aj kaxta’abe’, Foxtrot chéen óoxp’éel wa kamp’éel p’is k’iinil yanak. “Máano’ob kkaxt u na’”, ku ya’alik Gemma Snowdon, máax jo’olbesik comunicación ti’ PMA tu jáal ja’il Cox's Bazar. Ka’aj t-ilaj ma’ tkaxtaje’, t-ilaj wa mina’an ka’ach uláak’ xch’upul peek’ tu’ux ka k’a’amak “ba’ale’ tuláakalo’ob loobiltik, le beetik ma’ uts u p’a’atali’”, tu ya’alaj.

U jaajile’ Foxtrot “jach ema’an u wíinkilal yéetel táan u máansik wi’ijil”, le beetike’, p’el úuchik u éejenta’al máax jo’olbesik PMA, Peter Guest, ajmeyajo’obe’ tu biinsajo’ob tak oficina, ka’alikil u kaxtiko’ob “ba’ax ken u beeto’ob yéetel”, beey u tsikbaltik Snowdon. Ba’ale’ “tuláakal máak yaabiltik, ts’o’okole’ t-ilaj to’on je’el u páajtal kbeetik uts ba’al tu yóok’lal”. Ts’o’ok u máan ukp’éel winalo’ob ts’o’okole’ peek’e’ “táakbesa’an ichil múuch’il máak ku yáantajo’ob”, ku ya’alik.

Le je’ela’ ku taal u yúuchul ichil u máank’inal Día Mundial de los Refugiados, ku máan lalaj 20 ti’ junio, tumen yóok’ol kaabe’ ts’o’ok u náakal 70.8 millonesil máako’ob yanchaj u péeko’ob tu kaajalo’ob yóok’lal ba’ateltáambal wa ch’a’apachtajil; ti’ le je’elo’obo’ u chúumukile’ paalal táan u yáalkabo’ob xan yéetel u baatsilo’ob, beey je’ets’ik ti’ xak’al xook ku jóok’sa’al ja’ab man ja’ab tumen Agencia de las Naciones Unidas para Refugiados (ACNUR) Tendencias Globales.

Beey túuno’ peek’ táaka’an tu múuch’il áantaj PMA, ku chikbesik máaxo’ob ts’o’ok u yantal u jóok’olo’ob ti’ u kaajalo’ob tumen u ya’abil máako’obe’ k’ucho’ob tu veranoil 2017 ka’alikil táan u yáalkabo’ob ti’ péech’il táan u beeta’al yóok’lal ba’atelil tu noj lu’umil Rajine.

Bix u yáantaj túun. Ts’o’ok u jóok’sa’al u cuentail Instagram @humanitarian_pup. “Foxtrote’ jach uts u jóok’ol ti’ oochelo’ob, ts’o’okole’ tene’ ya’ab oochelo’ob kin jóok’sik ti’ in cuenta”, ku tsolik Snowdon, le beetik je’ets’ u beeta’al jump’éel u cuentail chéen u ti’al. “T-ilaje’, je’el bix táaka’an ti’ u múuch’il kmeyaje’, unaj u t’aan yóok’lal ba’ax ku beetik sáansamal”, beey úuchik u ya’alik u xmeyajil PMA.

Foxtrot táan u t’u’ulpachtal tumen 4.600 máako’ob, leti’ob ilik bix u máan ichil máaxo’ob yano’ob te’elo’. “Jach jats’uts u yila’al yaan máak taak u yáantaj ichil u meyajil Programa Mundial de Alimentos yéetel ti’ ba’ax ku beetik sáansamal”, ku ya’alik Snowdon.

Óoli’ ts’o’ok u máan ka’ap’éel ja’ab k’uchuk rohingyasilo’ob tak Bangladesh, tumen áalkabansano’ob yóok’lal péech’óolal, ojéelta’ab tumen xak’al xook beeta’ab tumen ONUe’k yanchaj “u tuukulil u yúuchul kiinsajtáambal” tu k’ab u jo’olpóopilo’ob Birmania, kaaj budista u tuukul u ya’abil kaaj, le beetik ku máano’ob yóok’ol u p’íitil musulmanoilo’ob, tumen ma’atech u yila’alo’ob beey kajnáalo’obi’.