Xchuuyo’obe’ ku túumbenkunsiko’ob u meyajo’ob ti’al u beetiko’ob piixchi’ob

K'iintsil
Oochel: Jesús Estrada

Ciudad de México
Miércoles 29 ti' abril, 2020

U k’oja’anil COVID19 ku yáalk’ab ti’ yóok’ol kaabe’, ts’o’ok u beetik u k’éexel u kuxtal ya’abach máako’ob, ma’ chéen yóok’lal ba’ax suuk u beeta’ali’, beyxan ba’ax ku janta’al, bix u biinsikubáaj máak yéetel ba’ax ku meyajta’al. Beey úucha’an ti’ u ko’olelilo’ob óoxp’éel noj kaajo’ob ti’ u lu’umil México: x tenangoilo’ob, x rarámuriilo’ob yéetel juchitecailo’ob, tumen walkila’ táan u beetiko’ob piixchi’ob ba’ale’ yéetel u chuuyil wa u bóordaril u kaajilo’ob.

Xchuuyo‘ob, ti’ u lu’umil Hidalgoe’, ch’éen u koniko’ob ba’ax suuk u beetiko’ob úuchik u k’a’alal kúuchilo’ob tu’ux ku kóojol aj xíinximbal máako’ob; walkila’ ku k’áatiko’ob ka ts’a’abak u páajtail ti’ob u maniko’ob ba’ax k’a’anan ti’ob ti’al u meyajo’ob ti‘ mola‘ay u beetamjo‘ob, Arte Mexikaj. Beyxan, juchitecail ko’olelo’ob tu máansajo’ob talamil tumen ma’ jbeeta’ab u cha’anil Istmo de Tehuantepec yóok’lal COVID19, le beetik tu much’ajubáaj kex junk’áal u túulalo’obe’ ka’aj

káaj u chuyiko’ob xan piixchi’ob; ku biinsik ti’ob ichil 8 tak 10 horas u beetiko’ob jump’éeli’.

Ka’alikil rarámuriilo’ob ti’ u lu’umil Chihuahuae’, ku meyajiko’ob piixchi’ tial’ u mola’ayil Sinibí Jípe, ku ts’áako’ob ba’ax suuk u ts’a’abal ti’ u nook’ilo’ob yéetel tu ka’atséelil ku páajtal u k’a’abéetkunsa’al. Ku koniko’ob nook’ suuk u búukinta’al, ba’ale’ walkila’ táan u jóok’olo’ob táanil yéetel le je’ela’.

Xchuuyo’obe’ ku túumbenkunsiko’ob u meyajo’ob ti’al u beetiko’ob piixchi’ob.